Pedodonti nedir?
0–13 yaş grubu çocuklarda diş sürme bozukluklarının takibi ve önlenmesi, süt ve daimi dişlerin sağlıklı olarak korunması, varsa çürüklerin tedavisi ve travma, kalıtım gibi etkenlerin bu dişlerde oluşturduğu sorunların giderilmesini amaçlayan bir anabilim dalıdır.
İlk diş muayenesi ne zaman yapılmalıdır?
Çocuğunuzun henüz çürük ve ağrı olmadan diş hekimiyle tanışması ve rutin “sohbet ve kontrol” ziyaretlerinde bulunması, toplumdaki diş hekimi korkusunun çocuklara geçmesini önlemek açısından büyük önem taşır. Bu nedenle ilk süt dişi çıktıktan sonra diş hekimine gidilmelidir.
Çocuğumu ve kendimi ilk muayeneye nasıl hazırlayabilirim?
Çocuğunuzu diş hekimine götürmeden önce yapılacak işlem hakkında bilgi edinmeniz en doğru yöntemdir. Dişlerde büyük oyuklar oluşmadan ve şiddetli ağrılar başlamadan diş hekimine başvurmak, tedaviyi hem çocuk hem de hekim açısından kolaylaştırır.
“Doktor iğne yapmayacak” ön yargısıyla getirilen çocuğa hekim anestezi yapmak zorunda kalırsa, çocuğun hem size hem de hekime güveni kalmaz. Bu nedenle çocuğu tedavi konusunda doğru bilgilendirmek, korkusunu yenmesi ve güveninin kazanılması açısından önemlidir.
Çocukların diş hekiminden korkmaması için ne yapılmalı?
Çocuğunuza diş tedavisinin korkulacak bir yanı olmadığını anlatırsanız onu kolaylıkla diş hekimine götürebilirsiniz. Burada en önemli görev anne ve babalara düşer:
- Diş hekimine gitmek bir ceza anlamı taşımamalıdır. Tam aksine, çocuğun diş hekimine severek gideceği bir ortam yaratılmalıdır.
- Diş hekimine gitmek ile ağrı arasında bir çağrışım uyandırılmamalıdır. Ancak çocuğa “Dişin hiç ağrımayacak” diyerek onu yanıltmak da ileriki tedavileri güçleştirir.
- Diş hekimi ile çocuğun iyi bir diyalog kurması korkuyu yenmesine yardımcı olur. Diş hekiminin sorduğu sorulara çocuğun kendisinin yanıt vermesine izin verin.
Süt dişleri tedavi edilmeli mi?
Süt dişleri de kalıcı dişler gibi tedavi edilmelidir. “Nasıl olsa değişecek” düşüncesiyle bu dişlerin tedavisinin geciktirilmesi veya dişlerin çekilmesi pek çok soruna neden olur.
Süt dişlerinin önemi nedir?
Süt dişlerinin en önemli görevi, alttan gelen daimi dişlerin yerini korumaktır. Bir süt dişi zamanından önce çekilirse yandaki dişler boşluğa doğru kayar ve alttan gelecek kalıcı dişe yer kalmaz. Sonuçta çapraşıklıklar oluşur ve düzeltilmesi için daha maliyetli, uzun süren tedaviler gerekir.
Dişler ne zaman sürer?
- 24–30 ay: Süt dişlerinin sürmesi tamamlanır. Süt dişleri tamamlanmış bir çocukta her çenede 10, toplam 20 diş bulunur.
- 6 yaş: Süt azıların arkasından “6 yaş dişleri” denilen daimi dişler sürmeye başlar. Alt ve üst çenede sağlı sollu ikişer, toplam dört dişten oluşur. Ebeveynler bunları çoğu zaman süt dişi sanıp çürüklerini önemsemediği için tedaviye geç başvurulur. Oysa diş sistemi için çok önemli olan bu dişlerin kaybı, tedavisi zor çapraşıklıklara neden olur.
- 7–11 yaş: Süt dişleri sallanır ve alttan gelen kalıcı dişler onların yerini alır.
- 12 yaş: 6 yaş dişlerinin arkasından ikinci daimi büyük azılar çıkar. 6 yaş dişleri gibi bunlar da bir süt dişinin yerine sürmeyen dişlerdendir.
Fırçalama için en iyi teknik hangisidir?
Okul öncesi çocuklarda bir fırçalama tekniği önermek ve uygulatmak çok zordur; bu yaşlarda önemli olan, çocuğa diş fırçalama alışkanlığı kazandırmaktır. Çocuklar fırçalarken çoğu zaman dişlerin görünen ya da kolay ulaşılan yüzlerini fırçalar. Oysa mikroplar, dişlerin ara yüzlerinde ya da çiğneyici yüzeylerinde daha kolay birikir. Bu nedenle fırçalamadan sonra anne-babanın kontrolü şarttır.
Okul çağındaki çocuklarda fırçanın diş-diş eti birleşim yerine 45° eğimle yerleştirilip dişlerin görünen yüzeylerinin döndürme hareketiyle, ardından çiğneyici yüzeylerin ileri-geri hareketlerle fırçalanması önerilir.
Çocuğum için hangi diş fırçasını seçmeliyim?
Çocuğun ağız büyüklüğüne uygun, yumuşak ve naylon kıllı diş fırçaları kullanılmalıdır. Sert fırçalar dişleri aşındıracağı için uygun değildir. Fırça kılları düzenli kullanımda aşınacağından ortalama 6 ayda bir mutlaka değiştirilmelidir.
Çocuklarda hangi diş macunu, ne kadar kullanılmalı?
Bebeklik döneminde ve üç yaşına kadar diş macunu kullanımı önerilmez; macuna üç yaşından sonra başlanmalıdır. Reklamlarda olduğu gibi yarım parmak değil, fırça üzerine sıkılan mercimek kadar macun yeterlidir. Çocuklara yönelik florürlü diş macunlarından herhangi biri tercih edilebilir. Unutmayın: macundan çok, etkili bir fırçalama önemlidir.
Çocuğuma dişlerini günde kaç kez fırçalatmalıyım?
Sabah kahvaltıdan önce ve gece yatmadan önce, üçer dakikalık etkili bir fırçalama yeterlidir. Pek çok iyi alışkanlık gibi diş fırçalama alışkanlığı da çocukluk döneminde kazanılır.